Columns

Vanachter de lerarentafel kijk ik de klas rond waar veertien leerlingen hun examentoets moeten inhalen. Heel stil kwamen ze dit lokaal 2.11 binnen. Het luidruchtige geklets wat ik gewend was, ontbrak. De druktemakers van weleer die joviaal en zwierend gewoonlijk de klas binnen komen waren nu bedeesd. Onder het lopen deden ze al hun mondkapje af. De ruimte tussen de tafels door waar ze doorheen liepen was al een afbakening van hun persoonlijke vrije corona zone. Zwijgend en gespannen, bijna gehaast liepen zij naar hun plaats. Een herkansing van een schoolexamentoets na een eerdere onvoldoende vraagt veel van ze. Onbewogen begonnen zij hun opgave te lezen terwijl ik tevreden achterover in mijn stoel. leunde.

Gespannen voorovergebogen lezen zij hun opgaven met volle concentratie. Sommigen met hun pen tegen hun kin aan. Zo nu en dan het ritselen van het omslaan van hun bladpapier. Het is hun ernst; de laatste toets voor de kerstvakantie om te slagen. Een inhaaltoets, deze mogen ze niet verknallen als ze bij de eerste een onvoldoende hadden gehaald.

Vorige week werd ik gebeld door het uitzendbureau, of ik surveillant wilde zijn bij een middelbare schoolcollege hier in de buurt. Altijd goed om die jongeren van tegenwoordig weer te zien, ook al ken ik ze niet. Als oud praktijkdocent installatietechniek blijf ik proberen hen te begrijpen, vooral in deze periode van lockdown

Nog steeds zoeken ze hun grenzen op om die te overschrijden. Een leerling steekt haar vinger op en als ik naast haar sta, vertelt zij zachtjes dat zij de verkeerde toets heeft. Zij wil dezelfde toets die de klas al eerder heeft gemaakt. Toen was ze verhinderd. Nadat ik uitlegde dat bij een herhaling, een nieuwe opgave moet worden gemaakt, ontwaar ik een minachtende grijns.

Verderop zie ik een iPhone naast de opgave van een andere leerling. Dat is tegen de regels. Ik vraag hem deze in het in het opbergbakje naast de deur te leggen. Zoals hij dit hoort te doen bij binnenkomst.

Hij protesteert. Het kan toch ook neergelegd worden op het lege tafeltje naast hem? Na een hoofdschuddende nee van mijn kant komt hij met een moeizame zucht overeind. Om zijn IPhone alsnog in het bakje te leggen.

Je schoolkennis en leerervaring laten zien op een examen, kan een samengebalde spanning opleveren. Onder druk prestatie leveren is een lakmoesproef voor verdere ontwikkeling. Je hele leven blijf je leren en presteren, ook als je ouder wordt. Voldoening levert dit

Het anders willen doen dat hoort bij de jongeren. Over gevestigde grenzen willen gaan. Voorbij de autoritaire paden van de gevestigde orde.

Daar zijn ze mee bezig. Maar het mag geen wanorde veroorzaakt, geen misleiding van de goede bedoeling. Verandering met het doel om te verbeteren. Een noodzaak. In onze steeds schuivende cultuur. In de wetenschap, in de politiek. De jongeren van de toekomst hebben de potentie in zich om dat in werking te zetten.

20 december 2021

BLIND VAREN

Als je echt oud wordt, krimpt de tijd die je nog hebt in de toekomst. Maar de tijd in het verleden hoopt zich op, de bergen die je ooit hebt bedwongen rijzen hoger achter je.

Hij tilt nauwelijks zijn benen op maar schuifelt. Als hij op een scheve trottoirtegel stapt, heeft hij moeite om zijn evenwicht te bewaren terwijl ik hem ondersteun zodat hij niet valt. Hij is oud en blind, mijn wandelmaatje.

Sinds zijn vrouw enige jaren geleden is overleden komt hij de deur nauwelijks uit. Ik wandel met hem zodat hij in beweging blijft. Ik kies de route, hij het gespreksonderwerp. Hij praat graag over vroeger, toen hij vol energie zat. Dan vertelt hij mij zijn mooiste verhalen.

Over dIe brommer van zijn vader. Was het een Mobylette , z’n dames brommertje? Nee, nu weet ik het weer, het was een NSU, zo’n dikke fiets brommer met een groot benzine tank onder het stuur.

‘Met veel plezier reed ik ermee door de straten, achterop bij mijn vader. Soms voorop, waarop hij achter op zat. En met zijn lange handen toch bij het stuur kon. Het gevoel dat we samen stuurden.

.Dat was veel beter dan de tandem waar ik achterop moest zitten en maar trappen!

Hij had indertijd een boot. Later erfde ik die boot. In het weekend gingen wij er naartoe met mijn vrouw die ook blind was. Die boot heette Hades, de god van de onderwereld en de rijkdom. In dat bootje voelde ik mij rijk als een menselijke god, blind of niet.’

Ik tastte in het duister hoe hij dit flikte: blind varen.

‘Hoe deed je dat?’ Vroeg ik hem, aangezien zij beiden blind waren vanaf hun geboorte.

We zaten op een bankje, er verscheen een glimlach op zijn gezicht. Volgens mij beleefde hij die uitjes even opnieuw ‘En als er niemand was om je helpen met varen?’

‘Dan bracht de taxi ons naar onze boot en bleven we er gezellig in zitten. Dat boot die altijd schommelde is allang verkocht.

Ja, ook in je gedachten kan je nog van je boot genieten. Als we later uitrusten met een kop koffie, beloof ik hem om in de zomer met hem het water op te gaan. Dan wordt hij ook een maatje om mee te varen. 

Jan v G.